Refakat izni nedir? Refakat izni şartları nelerdir?

Refakat izni nedir? Refakat izni şartları nelerdir?

Refakat izni bir işyerinde çalışan işçinin birinci dereceden yakını olan kişinin rahatsızlanması durumunda alınan izindir. Fakat zaman zaman kamuoyunda sanki her çalışanın refakat izni olduğuna dair söylemler duyuyoruz. Bu yazımızda refakat izninin ne olduğunu ve kimlerin refakat izninden faydalanabileceğini size anlatmak istedik. Refakat izni nedir? Refakat izni şartları nelerdir? Refakat izninden kimler faydalanabilir? Detaylar yazımızın devamında.

Refakat izni nedir?

Biraz önde de bahsettiğimiz gibi, refakat izni, çalışanların birinci dereceden bakmakla yükümlü olduğu kişilerden birinin yaşayacağı ciddi rahatsızlık/hastalık durumunda hayata geçirilen bir uygulamadır. Çalışanın annesi, babası, eşi , çocukları ve kardeşlerinden biri ciddi bir sağlık sorunu yaşarsa ve rahatsızlanan kişinin bakımı ile ilgilenecek kendisinden kimse yoksa, bu durumu sağlık kurumlarından alacağı evrak ile ispatlamak suretiyle refakat izninden faydalanabilir. Fakat şu aşamada tüm çalışanların ne yazık ki bu haktan faydalanma şansı bulunmamaktadır. Bu haktan şuan sadece, 657’ye tabii devlet memurları faydalanabilmektedir.

Devlet kurumlarında çalışan memurların, birinci dereceden bakmakla yükümlü olduğu kişilerden birinin yaşadığı rahatsızlık nedeniyle refakat izninden faydalanabilir. Fakat şu aşamada 4857 Sayılı İş Kanunu’na tabii çalışan özel sektör çalışanlarının ne yazık ki refakat izni kullanma gibi bir şansı bulunmamaktadır. Çünkü tabii olduğu kanunda böyle bir hüküm bulunmamaktadır. Eğer, işe giriş esnasında işveren ile imzalanan toplu iş ya da bireysel iş sözleşmelerinde işçiye refakat izni verileceğine dair bir madde söz konusuysa ancak işçi işvereninden refakat iznini talep edebilir. Bunların dışında, hangi durumda olunursa olunsun, işçinin refakat iznini zoraki kullanma konusunda işverenine yaptırımda bulunamaz. İşçi, ancak işvereni ile anlaşmak suretiyle refakat iznini kullanabilir. Refakat izni özel sektörde tamamen işverenin inisiyatifindedir.

Özel Sektör Refakat izni

4857 sayılı İş Kanunu‘nun “Hafta tatili ücreti” başlıklı 46. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde,

İşçilerin, evlenmelerde üç güne kadar, ana veya babanın, eşin, kardeş veya çocukların ölümünde üç güne kadar verilmesi gereken izin sürelerinin, (c) bendinde de, bir haftalık süre içinde kalmak üzere işveren tarafından verilen diğer izinlerle hekim raporuyla verilen hastalık ve dinlenme izinlerinin, çalışılmış günler gibi hesaba katılacağı öngörülmüştür.

Yine aynı Kanunun “Yıllık izin bakımından çalışılmış gibi sayılan haller” başlıklı 55. maddesinde de, yıllık izin bakımından çalışılmış gibi sayılan haller sıralanmıştır. Söz konusu maddenin birinci fıkrasının (i) bendinde,

İşçilerin evlenmelerinde üç güne kadar, ana veya babalarının, eşlerinin, kardeş veya çocuklarının ölümünde üç güne kadar verilecek izinlerin yıllık izin hakkının hesabında çalışılmış gibi sayılacağı ifadelerine yer verilmiştir. Bknz: Mazeret izni kaç gündür?

Yıllık izin bakımından çalışılmış sayılan haller, 4857 Sayılı iş kanunu madde 55

Yani 4857 sayılı İş Kanunu’nda, işçilere refakatçi izni verileceğine ilişkin herhangi bir madde bulunmamaktadır. İşçi ve işveren arasındaki toplu ya da bireysel iş sözleşmesinde bu konu ile ilgili bir madde bulunmuyor ise, son söz işverenindir.

Devlet memurlarında refakat izni

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu‘nun 102. maddesinde yıllık izin, 104. maddesinde mazeret izni, 105. maddesinde hastalık ve refakat izni ve 108. maddesinde aylıksız izin hakları düzenlenmiştir. Devlet Memurun çocuğunu veya eşini mesai saatleri içerisinde ve günü birlik doktora götürmesi halinde izinli sayılıp sayılmayacağı ile ilgili bir düzenlemeye de yer verilmemiştir.

Ancak refakat iznine ilişkin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu‘nun 105 inci maddesinin son fıkrasında; “

Memurun bakmakla yükümlü olduğu veya memur refakat etmediği takdirde hayatı tehlikeye girecek ana, baba, eş ve çocukları ile kardeşlerinden birinin ağır bir kaza geçirmesi veya tedavisi uzun süren bir hastalığının bulunması hallerinde, bu hallerin sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi şartıyla, aylık ve özlük hakları korunarak, üç aya kadar izin verilir. Gerektiğinde bu süre bir katına kadar uzatılır.” ifadelerine yer verilmiştir.

Yine refakat izni ile alakalı 29/10/2011 tarihli ve 28099 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Devlet Memurlarına Verilecek Hastalık Raporları ile Hastalık ve Refakat İznine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “Refakat iznine ilişkin esaslar” başlıklı 10’uncu maddesinde ise;

1) Memurlara 657 sayılı Kanunun 105 inci maddesinin son fıkrası uyarınca izin verilebilmesi için memurun;

a) Bakmakla yükümlü olduğu ana, baba, eş ve çocuklarından birinin,

b) Bakmakla yükümlü olmamakla birlikte refakat edilmediği takdirde hayatı tehlikeye girecek ana, baba, eş ve çocuklarıyla kardeşlerinden birinin, ağır bir kaza geçirdiğinin veya tedavisi uzun süren bir hastalığı bulunduğunun sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi zorunludur.

Refakat izni nedir? Refakat izni şartları nelerdir?

  • Askerlik durum belgesi ile işten ayrılabilir miyim?
    Askerlik durum belgesi ile işten ayrılabilir miyim? Soru: Merhaba, bir aksilik olmaz ise, önümüzdeki ay askere gideceğim. Bu neden ile kıdem tazminatımı talep ederek işten ayrılacağım fakat, iş yerim sevk kağıdım olmadan işten ayrılamayacağımı söylüyor. Sevk kağıdımı askere gitmeme 5 gün kala alacağım ve ben askere gitmeden önce biraz dinlenmek, tatil yapmak istiyorum. Bu şartlarda
  • İşçiye uyarı verme
    Bu Makale de neler var?1 İşçiye uyarı verme süreci nasıldır?2 İşçi kaç ihtardan sonra işten çıkartılabilir?3 İşçiye uyarı verme/ Olay Tespit Tutanağı 4 İşçinin savunması alınmalıdır.5 İşçi savunma vermek zorunda mı?5.0.0.0.1 İşçiye uyarı verme İşçiye uyarı verme süreci nasıldır? Isverenler işçilerine işyeri kurallarını hatırlatmak, işçiyi hatalı ve düzeni bozan huylardan vazgeçirmek ve iş yerinde ki huzur
  • İhbar tazminatı hakkında merak edilenler
    Bu Makale de neler var?1 İhbar tazminatı hakkında merak edilenler1.1 İhbar Tazminatı nedir?2 İhbar bildirimi süresi nasıl belirlenir?3 İşveren işçiden ihbar tazminatı talep edebilir mi?4 İş yerim kapanıyor ihbar tazminatı alabilir miyim?5 Evlilik nedeniyle işten ayrılsam ihbar tazminatımı da alabilir miyim?6 Emekli çalışan işten ayrılırken ihbar tazminatı alır mı?7 Askerlik nedeniyle işten ayrılan ihbar tazminatı
  • İş kazası hakkında merak edilenler
    Bu Makale de neler var?1 İş kazası nedir?2 Hangi durumlar iş kazası olarak nitelendirilir?3 İş kazası sayılan durumlarda ise yapılması gereken şeyler nelerdir?4 İş kazası bildirimini işverenler ne kadar sürede yapmalı?5 Şirket aracı ile yapılan kaza iş kazası mıdır?6 Özel aracım iş yerine gelirken kaza yaptım. Bu durum iş kazası olarak kabul edilir mi?7 Servis
  • Habersiz işe giriş çıkış yapılması ve kıdem tazminatı
      Soru: Merhaba, yaklaşık 7 senedir bir şirkette çalışıyorum. Önümüzde ki ay itibariyle işten çıkarılacağım. Kıdem tazminatımı hesaplamak istiyorum fakat yaptığım kontroller de benim adıma sürekli işe giriş ve çıkış verildiğini fark ettim. Muhasebeciye danıştım kendisi de bana en son işe giriş tarihin baz alınır dedi. Son işe girişim 01.06.2016 gözüküyor ama ben 01.11.2014 tarihinden
  1. c80796865c0ff2d393b586e971a90851?s=48&r=g - Refakat izni nedir? Refakat izni şartları nelerdir?
  2. 9f24c669658ab99df30cf0383d5a0f90?s=48&r=g - Refakat izni nedir? Refakat izni şartları nelerdir?
  3. c80796865c0ff2d393b586e971a90851?s=48&r=g - Refakat izni nedir? Refakat izni şartları nelerdir?
  4. 9f24c669658ab99df30cf0383d5a0f90?s=48&r=g - Refakat izni nedir? Refakat izni şartları nelerdir?

    Fatih bey merhabalar, Manuel rapor girişinde o bilgileri vermeniz zorunlu değil. Ödeme işlemlerinin hesabı aylik prim ve hizmet belgesinde gösterdiğiniz…

  5. f3498ce408daabd97934490b72294ce8?s=48&r=g - Refakat izni nedir? Refakat izni şartları nelerdir?

    Sigortalının Ücret Dışındaki Kazançları kısmında yıl ay ve Prim veya İkramiye Gibi Ek Ödemeler İşverence veya Mahkemece Ödenmesine Karar verilen…

Cevap