İşe iade davaları hakkında bilinmesi gerekenler

İşe iade davaları hakkında bilinmesi gerekenler nelerdir? Kimler işe iade davası açabilir? İşe iade dava açma süresi ne kadardır? İşe iade davası açabilmek için gerekli şartlar nelerdir? Bu yazımız da sizlere işe iade konusunda bilgilendirme yapacağız.

İşe İade davasını kimler açabilir?
4857 Sayılı İş Kanunu kapsamında;

İş yerinde veya aynı işverene bağlı aynı iş kolundaki işçi toplamı 30’dan az olmayan işletmelerde çalışanlar,
İş yerinde ki kıdemi 6 aydan fazla olanlar,
İşçi almaya ve çıkarmaya yetkili üst düzey yönetici olmayanlar,
Belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalışmakta olanlar,

İşe iade davası açabilirler.

Bu kişiler iş sözleşmesinin işveren tarafından haklı bir sebep gösterilmeden feshedildiğini ispatlamak zorundadır.

30 kişiden az kişinin çalıştığı bir işyerinde işten atılan kişinin işe iade davası açamaz mı?
Bu durumda işçinin işe iade davası açma hakkı bulunmamaktadır. Ancak “kötü niyet davası” açabilir. Burada işverenin kendisini geçerli bir neden olmadan kötü niyetle işten çıkardığını ortaya koyması gerekir. Kötü niyet davalarının sonunda, işçi işe iade hakkı kazanmaz ama tazminat kazanma hakkı doğar.

Burada dikkat edilmesi gereken husus, aynı işverene ait olan çalışan sayısıdır. Yani sizin çalıştığınız iş yerinde 15 kişi çalışıyor olsa bile, aynı işverene ait başka bir işletme varsa şayet oradaki sayıyı da dahil etmeniz gerekiyor.

Örnek:

Aynı işverene ait A firmasında 15 kişi çalışıyor, B firmasında 9, C firmasında 11.

İşe iade davası işleminde, aynı işverene ait tüm çalışanların toplamını alabilirsiniz. Örneğimizde de belirttiğimiz gibi aynı işverene ait firmada 35 kişi çalışıyor ve bu durumda işe iade davası açılabilir.
İşe iade davası açmak için bir süre sınırı var mı?
İş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli bir sebep olmadığı iddiası ile fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren otuz gün içerisinde ilgili iş mahkemesinde dava açabilir. Bu sürenin içerisinde dava açılmadığı taktirde, işçi işvereni tarafından yapılan feshi kabul etmiş olur ve işe geri dönüş hakkını kaybeder.

Dava süresince işe iade davası açan işçinin yükümlülükleri nelerdir?
İşçinin açtığı davada feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işveren aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Bunun dışında herhangi bir yükümlülüğü söz konusu değildir.

Toplu işten çıkarmalarda işe iade davası toplu olarak açılabilir mi?
İşçilerin toplu olarak işe iade davası açması mümkün değildir. İşe iade davalarının münferit olarak açılması gerekmektedir.

İşe iade davasını kazanan işçinin ne hakları vardır?
Mahkemenin işe iade kararıyla birlikte işçi 10 gün içerisinde, işverene noter kanalıyla davanın lehine sonuçlandığını ve yeniden işe alınmasını talep edecek, işveren ise tebliğ tarihinden itibaren 1 aylık süre içerisinde işçiyi işe başlatacaktır. İşveren işçisinin hangi tarihte iş başı yapacağını noter kanalı ile bildirmek zorundadır.

Dava süreleri çalışma sürelerinden sayılır.

İşe iade kararı çıktığı taktirde işçinin işten çıkarılma tarihinden dava sonuna kadar geçen dört aylık sürede işçi çalışmaya devam etmiş sayılır. Dolayısıyla işveren işçiyi işe geri alsa da, almasa da dört aylık ücreti ödemek durumundadır. İşveren işçiyi işe geri alırsa ve işçi işten çıkarılırken ihbar veya kıdem tazminatını almış ise bu ödemeler dört aylık ücretten düşülerek ödeniyor. İşe iade davasının dört aydan fazla sürmesi halinde işçi daha fazla bir ödemeye hak kazanması söz konusu değildir, bu durum sadece dört aydan ibarettir.
İşveren, mahkemenin işe iade kararına rağmen işçiyi işe davet etmez veya çalıştırmazsa, en az 4 aylık ücret tutarında en fazla 8 aylık ücreti tutarında tazminatı işçiye ödemek zorundadır.

Bu konu ile ilgili 4857 Sayılı İş Kanunu’nun 21. Maddesi‘nde