İnsanlar sosyal yaşantısında ki problemlerinden ya da çalışma arkadaşlarının rahatsız edici davranışlarından dolayı zaman zaman iş yerlerinde birbirleri ile tartışmakta hatta hatta kavga etmektedirler. İşveren her ne kadar iş yerinde düzeni, huzuru ve iş barışını sağlamak adına bir takım disiplin kuralları uygulaması uygulasa da kimi zaman yapılan işin stresi, ücret dağılımında ki adaletsizlik, iş yükünün fazlalığı, iş yerinde ki dedikodu gibi unsurlar kimi zaman çalışanları karşı karşıya getirmektedir.
İnsanların iş yerlerinde “iş icabı” birbirleri ile tartışması aslında gayet normal bir durum. Önemli olan burada bu yaşanan tartışmayı kişilerin nasıl yönettiği ve bu tartışmadan nasıl etkilendiğidir. Bu sorunların en büyük nedeni aslında iletişimsizliktir. Yani işveren her ne kadar bazı şeyleri düzgün yaptığına inansa da çalışanlar arasında ki iletişimsizlik iş yerin de bu tarz olumsuz hadiseler yaşanmasına sebep olabiliyor. İş yerinde işçiler arasında yaşanan ufak tartışmalar genellikle işverene iletilmiyor ve kendi aralarında problemlerini gidermeye çalışıyorlar, ama başaramayınca olayların boyutu artıyor kavgalar gündeme geliyor. İşverenin “insanlar sabah gelsin, işlerini yapsın, akşam da gitsin ben onlara maaşlarını düzenli yatırıyorum.” düşüncesi o iş yerinin huzurlu olduğuna işaret etmez. İşveren çalışma ortamına hakim olmalı, iş yerinde ki düzeni sağlamalı ve işçiler arasında ki iş barışını sağlamak adına bir takım çalışmalar yapmalıdır.
Bunun için ise, işveren çalışanları arasında bir takım sosyal faaliyetler de bulunmalı, işçilerin birbirlerini sağlıklı bir şekilde tanımasını sağlamalı, onların aralarında ki iletişim problemlerini çözmek adına bir takım etkinlikler de başrol oyuncusu olması gerekmektedir.
Kavga eden işçilerin işten çıkartılması
4857 Sayılı İş Kanunu 25 II/d bendine göre, işveren bu durumda haklı neden ile fesih hakkı vermektedir.
İşçinin işverene yahut onun ailesi üyelerinden birine yahut işverenin başka işçisine sataşması veya 84 üncü maddeye aykırı hareket etmesi.
İşveren tarafından haklı neden ile fesih sebebidir.
İşyerinde kavga eden işçilere ne yapılmalıdır?
Açıkça söylemek gerekir ise, her ne kadar 4857 Sayılı İş Kanunu‘nun 25/II-d bendinde ” sataşma ” kelimesi geçse de bunun basit bir sataşma olarak algılanmaması gerekmektedir. Yani iş ya da herhangi bir nedenden ötürü, birbirlerine hakaret etmeden sadece tartışan işçiler ile ilgili bu yaptırım çok ağır olacaktır. Ama gene de işveren arzu eder ise, işçilerine uyarı cezası verip olayların nüksetmemesini işçilerden yönetim hakkını kullanarak talep edebilir. İşçiler bu durumu devam ettirir ise, işveren o zaman geçerli neden ile iş sözleşmelerini feshedebilecektir.
Eğer yaşanan kavga bir sataşmadan ibaretse ve herhangi bir darp durumu söz konusu değil ise;
İşveren;
- Olay hakkında tutanak tutmalıdır.
- Olaya sebebiyet veren işçilerden savunma almalıdır.
- Savunma alındıktan sonra, işçilere uyarı vermek zorundadır.
Yapılacak bu işlemlerden sonra işverenin normal şartlarda iş sözleşmelerini geçerli neden ile feshetme hakkı bulunmaktadır. Sataşma olarak nitelendirilen bu olayın bir kereye mahsus işveren tarafından işçilere ihtar verilerek geçiştirilmesi işverenin inisiyatifindedir.
Geçerli neden ile iş sözleşmesi feshedilen işçinin;
- Kıdem tazminatı ödenmelidir,
- İşveren tarafından İhbar sürelerine riayet edilmesi gerekmektedir. Ya bildirim yapılmalı ya da ihbar tazminatı fesih işleminin gerçekleştiği gün işçiye ödenmelidir.
- İşçinin iş sözleşmesinin fesih tarihine kadar hak etmiş olduğu tüm alacaklarının ( maaş, mesai, senelik izin, ikramiye vb. ) ödenmesi gerekmektedir.
Yaşanan olay basit bir sataşma değil ise ve darp var ise;
Açıkça söylemek gerekir ise bu sefer işin rengi işçiler aleyhine değişmektedir. Eğer iki işçi arasında yaşanan kavga bir darp içeriyor ise;
- İşveren olayı tutanak altına almalıdır. Ayrıca bu tutanak hazırlanırken olaya şahit olan en az iki işçinin de hazır bulunması gerekmektedir. Tutanakta şahit olan işçilerin de imzalarının olması gerekmektedir.
- Olaya sebebiyet veren işçilerden muhakkak yazılı savunma alınmalıdır.
- İşveren işçilere herhangi bir şekilde yazılı bildirim yapmak zorunda değildir.
- İşveren arzu eder ise, olay tarihinden ya da olayı öğrendiği tarihten itibaren 6 iş günü içerisinde olaya sebebiyet veren işçilerin ya da işçinin iş sözleşmesini 4857 Sayılı İş Kanunu‘nun 25/II bendine istinaden haklı neden ile feshedebilir.
- Yapılan bu fesih sonucunda işçi ya da işçilere herhangi bir şekilde kıdem ve ihbar tazminatı ödenmeyecektir.
- İşçinin iş sözleşmesinin fesih tarihine kadar hak etmiş olduğu tüm alacaklarının ( maaş, mesai, senelik izin, ikramiye vb. ) ödenmesi gerekmektedir.
Özetlememiz gerekir ise şayet;
İşyerinde herhangi bir nedenden ötürü kavga ederek, işyerinde ki huzuru bozan işçiler için iki seçenek sunulabilir. Olay her ne kadar kavga olarak nitelendirilsede; işçilerin basit bir tartışma mı yaşadığı ya da birbirlerine ağır hakaretler ederek, birbirlerine darp yapıp yapmadıkları önemlidir. Açıkçası her tartışma yaşayan işçilerin hemen bu yola sürüklenmemesi gerektiğini, işveren tarafından öncelikle yaşanan hadisenin bir daha tekrarlanmaması için bir kereye mahsus olacak şekilde, uyarı ile cezalandırılmaları taraftarıyız. Tabi bunu alışkanlık haline getiren ve sürekli tartışan işçiler ile ilgili işveren arzu eder ise, geçerli nedenle fesih hakkını kullanabilir. Bknz: İşçinin işten çıkarılması için kaç tutanak gereklidir?
Diğer taraftan birbirlerine karşı eğer ağır hakaretler bulunursa ya da darp durumu söz konusu olur ise, bu sefer işverenin haklı neden ile fesih hakkı bulunmaktadır. Bu fesih hakkı 4857 Sayılı İş Kanunu‘nun 25/II-d bendi gereğince işverene verilmiştir. Bu nedenlerden ötürü gerçekleşecek olan fesihler derhal, bildirimsiz ve tazminatsız bir şekilde olay gününden ya da olayın öğrenildiği tarihten itibaren 6 iş günü içerisinde hayata geçirilebilir.
