Deneme süresinde işçinin hakları nelerdir?
Soru: Merhaba, bir firma ile anlaştım fakat iki ay deneme süresi olduğunu söylüyorlar? Deneme süresi nedir? Bu durumun benim adıma bir zararı olur mu? İlginiz için teşekkür ederim, iyi çalışmalar.
Cevap:
Merhabalar, korkulacak bir durum söz konusu değildir. Deneme süreli iş sözleşmeleri 4857 Sayılı İş Kanunu’nun 15. Maddesi’nde de beyan edildiği gibi maksimum iki ay ile sınırlıdır. ( Bu süre toplu iş sözleşmelerinde dört aya kadar çıkartılabilir. )
İş görüşmesi yapmış olduğunuz yetkili sizinle yasal prosedür üzerine bir görüşme gerçekleştirmiş ve tarafların kanuni haklarından biri olan deneme süresini de gündeme getirmiş.
Kimi zaman işe alımlarda, bir süre sonra işçi işvereninden ya da işveren işçisinden memnun kalmama durumları ortaya çıkıyor. İşte bu esnada tarafların imdadına, deneme süreli iş sözleşmesi yetişiyor.
Bu sözleşmede ki amaç, tarafların birbirlerini tanımasına yöneliktir. Deneme süresi içerisinde gerçekleşen bir olumsuzluk durumunda, işçi ya da işveren karşı tarafa herhangi bir bildirimde bulunmaksızın ve herhangi bir tazminat ödemesi gerçekleştirmeden iş sözleşmesini feshedebilir.
Bunun dışında herhangi bir durum söz konusu değildir. Deneme süresi içerisinde işçi kanunda yer alan işçilik haklarına aynen sahiptir. İşçilik hakları yönünden deneme süresi içerisindeki işçi ile normal işçi arasında herhangi bir fark bulunmamaktadır.
Deneme süresindeki işçi için tek istisna ihbar süresidir. Yani deneme süresi içerisinde işçi ihbar süresine uymak zorunda kalmadan istediği zaman işten ayrılacağı gibi işverende aynı şekilde ihbar süresine uymadan işçiyi işten çıkarabilecektir.
İhbar konusu dışında deneme süresindeki işçinin izin ve fazla mesai hakları da diğer işçilerle aynıdır.
Deneme süreli iş sözleşmesinde sigorta yapılmalı mı?
Deneme süresi içerisinde işçinin izin hakkı var mıdır?
4857 sayılı İş Kanunu‘nun 15. maddesi uyarınca deneme süresi en fazla iki ay olabileceğinden (bu süre toplu iş sözleşmeleriyle dört aya kadar uzatılabilir), işçinin ücretli yıllık izne hak kazanabilmesi içinse iş yerinde bir yıllık çalışma süresini doldurması gerektiğinden, deneme süresi içerisinde işçi yıllık izne hak kazanamaz.
Ancak işçi deneme süresinden sonra iş yerinde çalışmaya devam ederse, yıllık izne hak kazanmada esas alınan bir yıllık sürenin hesabına deneme süresi de dahil edilir. Yani kimse size deneme süresinin iş yerinde ki kıdeminize eklenmediğini söyleyemez. Ayrıyeten işçilerin diğer önemli bir izin hakkı ise hafta tatili iznidir. İş yerinde 45 saatlik haftalık çalışma süresini dolduran işçi, deneme süresinde de olsa en az 24 saatlik hafta tatiline hak kazanır.
Deneme süresi içerisinde fazla mesai yapılırsa ücretinin ödenmesi gerekmektedir.
Deneme süresi içerisinde haftalık zorunlu mesainiz olan 45 saati aştığınız taktirde fazla mesai ücretinizi de hak edersiniz. Bu ücretin ” sen deneme süresindesin ” diyerek işçiye ödenmeme durumu söz konusu değildir.
Özetleyecek olursak şayet;
Deneme süresi içerisinde çalışan bir işçinin, diğer işçilerden herhangi bir farkı bulunmamaktadır. Tüm işçiler ile aynı haklara sahiplerdir. Sadece deneme süresi içerisinde taraflar sözleşmelerini bildirimsiz ve tazminatsız bir şekilde sonlandırabilirler.
Deneme süresinde ücret ödenir mi?
Belirli süreli iş sözleşmesinde deneme süresi olur mu?
