Soru: Merhabalar, bir iş yerinde çalışıyorum. Fakat geçinemediğim için ek iş yapma kararı aldım. Ben ikinci bir işte çalışabilir miyim? İki iş yerinde sigortalı olmak avantajlı mıdır? İkinci işi yapmam asıl işim için problem yaratır mı? Bana geri dönüş yaparsanız çok sevinirim, iyi çalışmalar.
Cevap:
Merhabalar,
Günümüzün ekonomik koşullarında sizin de bu tarz bir arayış içerisinde girmeniz tabi ki kabul edilebilir bir neden. Fakat bu tarz düşünceleriniz var ise şayet biraz daha dikkatli olmak zorundasınız.
Asıl işvereniniz ile imzalamış olduğunuz sözleşme burada büyük önem arz etmektedir.
Asıl işvereniniz ile karşılıklı olarak imza altına almış olduğunuz İş sözleşmeniz de başka bir işte çalışma yasağınız yoksa veya işvereniniz sizin başka bir işte çalışmanıza izin vermiş ise başka bir işte de çalışabilirsiniz. Fakat işvereniniz ile imzalamış olduğunuz iş sözleşmeniz de sizin başka bir işte çalışmanızın yasak olduğuna dair bir ibare var ise şayet bu sizin açınızdan problem olabilir ve işvereniniz iş sözleşmenizi feshedebilir.
Asıl işveren neden sizin ikinci bir işte çalışmanıza izin vermez?
Aslında bunun çok daha farklı nedenleri olabilir ama bize soracak olursanız şayet; Aşağıda ki nedenlerin gerçekleşme ihtimali nedeniyle asıl işverenin işçisinin ikinci bir işte çalışmasına engel olmaktadır.
- İşçinin başka iş yapması sadakat borcuna aykırı olması anlamına gelebilir,
- İşçinin hizmetini, işverenin yararına uygun olarak yapması ve işverene zarar verebilecek hareketlerden kaçınmaması,
- İşçinin daha sonra farklı bir işverenle başka iş ilişkisi içine girmesi halinde bu durumun ilk işveren aleyhine sonuçlar doğurması,
- Başka işte çalışma, işveren açısından haksız rekabet doğurmaması gerekmektedir. Rekabet etmeme borcu iş sözleşmesinin devamı süresince sadakat borcu kapsamında değerlendirilir. İşçi çalıştığı süre boyunca işverene ait mesleki ve ticari sırları kullanarak başka işverenin altında çalışması rekabet borcunun ihlali anlamına gelecektir.
- İşçinin başka işte çalışması asıl işindeki çalışma gücünü olumsuz etkilemesi,
Birden fazla iş yerinde çalışanların sigorta bildirimleri nasıl yapılır?
Eğer sigortalı birden daha fazla işveren yanında çalışıyorsa her işveren tüm sigortalılar için verdiği aylık prim ve hizmet belgesi ile çalıştırdığı sigortalıyı Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirmek zorudadır. Sigortalının iki ayrı işverenin yanında çalışması halinde, her iki işverende diğer işverenin yanında çalışıp çalışmadığına bakmaksızın, normal sigortalılar için verdiği aylık prim ve hizmet bildirgesi ile çalışma günü ve sigorta primine esas kazançlarını Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirmek zorundadır.
Sosyal Güvenlik Kurumu gün ve primleri nasıl değerlendirir?
Elektronik ortamda, işverenler tarafından ayrı ayrı verilen aylık prim ve hizmet belgelerindeki çalışma günleri ve sigorta primine esas kazançları sigortalının kütüğüne sistem tarafından işlenir. Sigortalının hizmet kütüğünde aynı ay için iki yada daha fazla bildirim yapıldığı görülür.
Örneğin sigortalı iki ayrı iş yerinde çalışıyorsa birinci işveren 20 günlük bildirim ikinci işveren ise 30 günlük bildirim yapmışsa, Sosyal Güvenlik Kanununa göre bir ay 30 gün olduğundan bildirimi yapılan günler toplanır, çalışma gününün toplamı 30 günden fazlaysa prim günü, 30 gün olarak kabul edilir. Prim günü hesabında 30 günden fazla olan günler hesaba dahil edilmez. Yani iki iş yeri de sigorta primi yatırdığı halde toplam gün sayısı 30 günü aştığı taktirde Sosyal Güvenlik Kurumu 30 günden fazla prim gün sayısını dikkate almamaktadır.
Birden fazla iş yerinde çalışmanın emekli maaşına bir katkısı olur mu?
Sigortalıların aynı ayda iki ayrı işveren tarafından bildirimde bulunulması, hem ay içindeki günlerin 30′a tamamlanması hem de yüksek prime esas kazanç bildirilmesi bağlamında avantajlar sağlayacaktır. Çünkü hem prim günü hem de prime esas kazanç, emeklilik maaşı bağlama ve maaşının miktarını etkileyen faktörlerdendir. Bu itibarla aynı ay, iki ya da daha fazla işveren yanında çalışan sigortalıların işverenlerine, sigortalarının yapılması konusunda ısrarcı davranmaları ve bunun yasal yükümlülükleri olduğunu hatırlatmalarında yarar bulunmaktadır.
